Etken

Kabakulak virüsü Paramyxoviridae ailesinden bir RNA virüsüdür.

Bulaşma Yolu

Hasta kişinin öksürüp hapşırması ile havaya dağılan virüs yüklü damlacıkların solunum yolu ile alınması ile bulaşmaktadır.

Hastalığın Seyri

Kabakulağın inkübasyon süresi 2-4 haftadır (ortalama 16-18 gün). Kabakulak, ateş, baş ağrısı, kulak ağrısı şeklinde belirtiler ile kendisini gösterir. Bu belirtiler virüse maruziyet gününden sonra, 12 ile 25 gün arasında ve genellikle 18. günde ortaya çıkmaktadır. Tükürük bezlerinin iltihaplanması nedeniyle kulak memesi hizasında yanaklarda tek veya çift taraflı şişlik oluşur ve ağrı yapar. Nadiren, hastalığın herhangi bir belirti vermeden kendiliğinden geçirilmesi de mümkün olabilmektedir.

Hastalığı yapan Kabakulak mikrobu, vücuda girdikten sonra kan yoluyla yayılmakta ve ayrıca pankreasın iltihaplanmasına, beyin ve omuriliği saran zarların iltihaplanmasına (Menenjit), erkek ve kadınlarda yumurtalıkların iltihaplanmasına neden olabilmekte ve sağırlık, kısırlık gibi kalıcı hasarlara yol açabilmektedir. Aşının bulunmasından önce viral menenjite en fazla sebep olan etkenlerden birisi olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca beyne etki eden bir enfeksiyon olması nedeniyle sonradan oluşan sağırlığın da başlıca nedenlerindendir. Gebeliğin ilk üç ayı içerisinde bu hastalığa yakalanan kişilerde düşüğe yol açabilmektedir. Kalıcı sakatlıklar ve nadiren de olsa ölümle sonuçlanabilen bu hastalığın tedavisi yoktur. Ayrıca önemli ölçüde okula-işe devamsızlığa ve ekonomik kayba neden olmaktadır.

Kabakulak enfeksiyonu sırasında sağırlık (her 20.000 vakada bir görülür ve çocukluk çağının sonradan edinilen sağırlık nedenlerinin başında gelmektedir) ve hatta ölüm (her 100.000 vakada 1-3) görülebilmektedir.

Coğrafi Dağılım

Kabakulak tüm dünyada görülebilen bir hastalık olup özellikle kış ve bahar aylarında yoğunluk kazanır.

Aşı

Çocuklar için aşılama yapılır.