BİRİNCİ BÖLÜM

Kapsam, Tanımlar ve İstanbul Liman Sınırları

Amaç ve Kapsam
Madde 1 - İstanbul Limanının sınırları, yanaşma ve demir yerleri, rıhtımlara yanaşma, ticaret eşyası ile patlayıcı, yanıcı ve benzeri tehlikeli maddelerin boşaltma ve yükleme yöntem, yer ve zamanları, gemilerin Limanda kalabilecekleri süreler ile Limanda genel güvenliğin ve disiplinin sağlanmasına ilişkin öteki önlemler bu Tüzükte gösterilmiştir.

Tanımlar
Madde 2 - Bu Tüzükte yer alan;
a) İdare : Başbakanlık Denizcilik Müsteşarlığı,
b) Boğaz : İstanbul Boğazı,
c) Liman : İstanbul Limanı,
d) Liman Başkanlığı: İstanbul Liman Başkanlığı anlamında kullanılmıştır.

Liman Sınırları
Madde 3 - İstanbul Limanı; Kuzeyde İstanbul Boğazı ağzında Anadolu ve Türkeli Fenerleri arasını birleştiren çizgi ile Güneyde Kefaldalyan Burnundan (Enlemi: 40°-53'.30 Kuzey, Boylamı: 028° 43'.37 Doğu) 3.8 mil Güney kerterizindeki (Enlemi: 40° 54'.50 Kuzey, Boylamı 028° 43'.37 Doğu) mevkii ile Enlemi: 40° 52'.30 Kuzey, Boylamı: 029° 13'.80 Doğu ve Enlemi: 40° 48'.40 Kuzey, Boylamı: 029° 09'.00 Doğu mevkiini birleştiren çizgiler arasında kalan deniz alanıdır.(Ek1)

İKİNCİ BÖLÜM

Gemilerin Bağlama, Yanaşma ve Demir Yerleri
Yanaşma Yerleri
Madde 4 - Salıpazarı, Sarayburnu ve Karaköy rıhtımları yolcu gemilerine, Harem rıhtımları ile Haydarpaşa Limanı; yolcu, yük ve yolcu-yük gemilerinin indirme-bindirme ve yükleme-boşaltma yapmak üzere yanaşmalarına ayrılmıştır.
Haliç'e, bu bölgedeki tersane tesislerinde söküm dışında, onarım ya da havuzla ilgili işi bulunan gemilerin girmelerine izin verilir. Ayrıca, bu alanda faaliyetine izin verilen hizmet gemileri de bu bölgede serbestçe çalışabilirler. Liman Başkanlığı zorunlu hallerde diğer gemilerin de Haliç'e girmesine izin verebilir.
Keçilik, Büyükdere, Paşabahçe, Çubuklu, Tarabya, İstinye, Kanlıca, Göksu, Bebek, Arnavutköy ve Kalamış koylarının sınırları ve kullanma amaçları İdarece çıkarılacak yönetmeliklerle belirlenir.

Demir Yerleri
Madde 5 - Demir yerleri aşağıda belirtilmiştir:
a) Limanı ziyaret edecek yabancı harp ve yardımcı harp gemileriyle Limana gelecek Türk harp gemileri, gelişlerini Kuzey Deniz Saha Komutanlığına bildirerek, bu Komutanlıkça Liman Başkanlığı ile sağlanacak mutabakata göre, Kızkulesi Fenerinden geçen boylamın doğusu ile İnci Burnu ve Moda Burnu arasındaki alana demirleyebilirler. Zorunlu hallerde diğer demir yerlerine demirleme Kuzey Deniz Saha Komutanlığı ile Liman Başkanlığı tarafından ortak görüşle yapılır.
b) Limanı ziyaret edecek yolcu gemileri izin almak koşuluyla Dolmabahçe'de (Ek 2) de belirlenen demir yerine demirleyebilirler, Şamandıraya bağlayabilirler. Bunlardan 10.000 GRT'dan büyük yolcu gemileri bir hafta önceden Liman Başkanlığına bildirimde bulunmak zorundadır.
c) Liman Güney Girişi Demir Yerleri (Ek 3) dedir.
Bu demir yerlerinin sahilden itibaren 2,5 gominası içinde demirlemek yasaktır.

1 - Limana yanaşacak gemilerin serbest demir yeri
41° 00'.40 N, 028° 59'.15 E
40° 59'.39 N, 028° 58'.60 E
40° 58'.15 N, 028° 56'.50 E
41° 00'.15 N, 028° 56'.50 E
Bu demir yerine kılavuz kaptanla demirlenir ve kalkılır.

2 - Limandan kalkan ve uzun süreli kalacak gemilerin serbest demir yeri
41° 00'.15 N, 028° 56'.50 E
40° 58'.15 N, 028° 56'.50 E
40 °56'.82 N, 028 °53'.50 E
40° 58'.92 N, 028° 53'.50 E

3 - Tehlikeli yük taşıyan gemilerin serbest demir yeri
40° 58'.92 N, 028° 53'.50 E
40° 56'.82 N, 028° 53'.50 E
40 °56'.12 N, 028° 51'.95 E
40° 55'.83 N, 028° 50'.00 E
40° 57'.48 N, 028° 50'.00 E

4 - Karantina demir yeri
40 °57'.54 N, 028° 48'.70 E
40 °56'.10 N, 028° 48'.70 E
40° 56'.40 N, 028° 47'.40 E
40° 58'.23 N, 028° 47'.40 E

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Limanda Seyir Güvenliği
Uyulacak Kurallar
Madde 6 - Limanda seyreden ve yatan bütün gemiler ve deniz araçları, uluslararası kurallarla birlikte, Boğazlar ve Marmara Bölgesi Deniz Trafik Düzeni Hakkında Tüzük ile bu Tüzükte yer alan kurallara ve idarece seyir, can ve mal güvenliği bakımından yürürlükteki mevzuata dayanılarak, belirlenmiş ya da belirlenecek her türlü seyir kurallarına, yapılacak uyarı ve denetimlere uymak zorundadır.
Ancak, teknik zaruretler de dikkate alınarak rıhtımlara yanaşma, yükleme ve boşaltma, kılavuzluk, römorkaj ve benzeri her türlü faaliyeti düzenlemeye İdare yetkilidir.

Boğaz Köprüleri
Madde 7 - Deniz araçları, köprü ayaklarına 50 metreden fazla yanaşamazlar.
İstanbul Boğaziçi Köprüsü ile Fatih Sultan Mehmet Köprüsünün çeşitli bölümlerindeki yükseklikler ve köprüler üzerindeki deniz trafiği ile ilgili işaretler (Ek 4) de belirtilmiştir.

Kılavuzluk Hizmetleri ve Römorkör Alma Zorunluluğu
Madde 8 - Limanda kılavuzluk ve römorkör hizmetleri Boğazlar ve Marmara Bölgesi Deniz Trafik Düzeni Hakkında Tüzüğün 43 üncü maddesi ile aşağıdaki hükümlere uygun olarak yapılacaktır.
a) Limandaki iskele, rıhtım, tesis ve işyerlerine yanaşacak, şamandıralara bağlayacak, yada buralardan ayrılacak Paşabahçe ve Dolmabahçe demir yerlerine demirleyecek yada demirden kalkacak 1000 GRT ve daha büyük Türk ticaret gemileri ile 150 GRT üzerindeki yabancı gemiler, kılavuz kaptan almak zorundadırlar.

b) Liman Başkanlığınca, deniz trafiği ve seyir güvenliğinin gerektirdiği hallerde, kılavuz kaptan alma ve çıkartma yerlerinde değişiklik yapılabilir ve bu uygulamalar denizcilere ve ilgililere duyurulur.
c) Limandaki iskele, rıhtım, tesis ve iş yerlerine yanaşan, şamandıralara bağlayan ya da buralardan ayrılan 2000-5000 GRT'daki gemiler 16 ton çekme kuvvetinde bir romorkör, 5000-15000 GRT arasındaki gemiler 18 ton çekme kuvvetinde iki romorkör, 15000-30000 GRT arasındaki gemiler 27 ton çekme kuvvetinde iki yada 18 ton çekme kuvvetinde üç romorkör, 30000 GRT'dan büyük gemiler 30 ton
çekme kuvvetindeki iki ya da 20 ton çekme kuvvetinde üç romorkör almak zorundadır.
d) Liman Başkanlığınca zorunlu hallerde yanaşma yeri, gemi ve yükün özelliklerine göre kılavuz ve romorkör alma sınırlarında değişiklik yapılabilir.
e) Liman Başkanlığınca yanaşma-kalkmalarda manevra kabiliyeti yüksek baş pervaneli gemilere özelliklerine göre romorkör alma şartlarında indirim yapılabilir.

Kılavuz Kaptan ve Romorkör Alma Zorunluluğunun İstisnaları
Madde 9 - Harp ve yardımcı harp gemileri, şehir hatlarında çalışan yolcu gemileri ile liman hizmetlerinde kullanılan deniz araçlarına 8 inci madde hükümleri, uygulanmaz.
Liman hizmetlerinde kullanılan deniz araçları, bu amaç için kullanıldıklarını, Liman Başkanlığından belgelemek zorundadırlar.

Yolcu Gemilerinin Yükümlülüğü
Madde 10 - Liman içinde yolcu taşıyan gemiler, giriş yerlerinde, açıklıkla görülecek şekilde alabilecekleri en çok yolcu sayısı ile üzerlerinde bulunan cankurtarma araç ve gereçlerinin sayı ve cinslerini belirtir bir levha taşıyacaklardır.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Karaköy ve Atatürk Köprülerinden Çıkış ve Giriş İşlemleri

Köprülerin Açılması ve Kapatılması
Madde 11 - Karaköy ve Atatürk Köprüleri İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı Köprüler Müdürlüğünce Salı ve Perşembe sabahları açılır ve kapatılır.

İzin Belgesi
Madde 12 - Köprülerden çıkacak ya da girecek gemiler, en geç köprülerin açılmasından 15 saat önce Liman Başkanlığına başvurarak izin belgesi alırlar.

Köprülerden Çıkış ve Girişte Öncelik
Madde 13 - Köprülerden, önce çıkış yapılır. Çıkış tamamlandıktan sonra giriş başlar. Çıkış giriş sıraları; trafik kontrol istasyonunca duyuru yapılarak belirlenir.

Köprülere Çıkış ve Girişte Kılavuz Kaptan ve Romorkör Alma Zorunluluğu
Madde 14 - Köprülerden çıkış ve girişte;
a) Yabancı gemiler ve 1000 GRT ve daha büyük Türk gemileri ve 1000 deplasman ton ve daha büyük harp gemileri ve yardımcı harp gemileri kılavuz kaptan almak zorundadırlar.
b) 1000-2000 GRT arasındaki gemiler en az 12 ton çekme kuvvetinde bir, 2000 GRT ve daha büyük gemiler en az 12 ton çekme kuvvetinde iki romorkör alacaklardır.
c) 2000 deplasman ton ve daha büyük harp ve yardımcı harp gemileri en az 16 ton çekme kuvvetinde bir romorkör alacaklardır.
d) Makina ve dümen arızası olan gemiler en az 12 ton çekme kuvvetinde iki romorkör alacaklardır.

Köprülerden Çıkış Giriş İşaretleri
Madde 15 - Büyükşehir Belediye Başkanlığı Köprüler Müdürlüğünce çıkış ve girişin başladığını belirtmek üzere köprülerden aşağıdaki işaretler verilir:
a) Çıkış süresince, Haliç tarafına yeşil, diğer tarafa kırmızı, giriş süresince, Haliç tarafına kırmızı, diğer tarafa yeşil çakar gösterilir.
b) Köprüler açık bulunduğu sırada, Sirkeci ile Karaköy Rıhtımları ve iki köprü arasındaki alanda, deniz araçları karşıdan karşıya geçemezler.

Köprülerin Açılmaması
Madde 16 - Elverişsiz hava, teknik arızalar ya da başka zorunlu nedenlerle köprülerin açılmaması halinde, durum Liman Başkanlığınca ya da trafik kontrol istasyonları aracılığıyla limandaki gemilere duyurulur.

Köprülerin Açılış ve Kapanış Saatleri
Madde 17 - Köprülerin açılış ve kapanış saatleri memleket saat ayarı olarak aylara göre aşağıda gösterilmiştir.

Aylar Açılma Kapanma
Ocak 05.00 06.00
Şubat 04.45 05.45
Mart 04.30 05.30
Nisan 04.15 05.15
Mayıs 04.00 05.00
Haziran 03.45 04.45
Temmuz 03.45 04.45
Ağustos 04.00 05.00
Eylül 04.15 05.15
Ekim 04.30 05.30
Kasım 04.45 05.45
Aralık 05.00 06.00

Köprülerden Çıkış ve Giriş Süreleri
Madde 18 - Gemiler, hareket hazırlıklarını tamamlamış olarak ve verilmiş sıraya göre, vaktinde, çıkış ve giriş yerlerinde bulunmak zorundadırlar.
Çıkış ve giriş için ayrılan bir saatlik sürenin ilk 28 dakikası çıkışa, sonraki 4 dakikası çıkış ve giriş aralığına, son 28 dakikası ise girişe ayrılmıştır. Çıkacak gemiler çıkış, girecek gemiler giriş saatini geciktiremezler. Liman Başkanlığı bu süreleri, çıkacak ve girecek gemi sayısına göre, değiştirmeye yetkilidir.

Köprü Gözlerinden Geçiş
Madde 19 - Köprüler kapalı iken köprü gözlerinden geçecek gemiler, gece, üstünde yeşil ışık yanan, gündüz, üstünde yeşil renkli plaka bulunan köprü gözünden geçerler.

Belirli Saatler Dışında Köprülerin Açılması
Madde 20 - Liman Başkanlığı, can, mal ve çevre güvenliği ile zorunlu görülen hallerde, 11 ve 17'nci maddelerde belirtilen zamanlar dışında da köprüleri açtırabilir.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Tehlikeli Maddeler

Uyulacak Kurullar
Madde 21 - Tehlikeli maddelerin Liman içerisinde yükletilip-boşaltılması, taşınması, ambalajlanması, etiketlenmesi aşağıda belirtilen, tüzük, yönetmelik, karar ve Ülkemizin taraf olduğu uluslararası sözleşmeler çerçevesinde liman işletmeleri tarafından gerekli güvenlik önlemleri alınmak koşuluyla özel tekne, özel ambalaj ve konteynerlerle yapılır.
a) Tehlikeli Eşyanın Ticaret Gemileri ile Taşınması Hakkındaki Tüzük,
b) Parlayıcı, Patlayıcı, Tehlikeli ve Zararlı Maddelerle Çalışılan işyerlerinde Alınacak Tedbirler Hakkında Tüzük,
c) Boğazlar ve Marmara Bölgesi Deniz Trafik Düzeni Hakkında Tüzük,
d) Karada Çıkabilecek Yangınlarla, Deniz, Liman veya Kıyıda Çıkıp Karaya Ulaşabilecek ve Yayılabilecek veya Karada Çıkıp Kıyı, Liman ve Denize Ulaşabilecek Yangınlara karşı Alınabilecek Önleme, Söndürme ve Kurtarma Tedbirleri Hakkında Yönetmelik.
e) Zararlı Kimyasal Madde ve Ürünlerinin Kontrolü Yönetmeliği,
f) SOLAS Sözleşmesi eki VI ve VII nci ayrım ile MARPOL Sözleşmesi ve Ekleri.

Liman Başkanlığına Bildirme Zorunluluğu
Madde 22 - Tehlikeli maddeleri taşıyan geminin donatanı, işleticisi, kaptan veya acentesi vasıtasıyla, geminin limana varışından en geç 24 saat önce yükün miktarını, istif durumunu, ambalaj şekillerini, yanıcı ise yanma derecesini, diğer limanlara boşaltılacakların miktarını, tehlikeli maddelerin İMO (İ.M.D.G. Kodu) kurallarına göre sınıfını içeren bir liste ile Liman Başkanlığına başvurarak yanaşma ordinosu alacaktır.
Yükleme limanından hareketi ile boşaltma limanına varışı arasındaki süre 24 saatten az olan gemiler için bu bildirim, boşaltma limanına yanaşmadan önce yapılır.

Tehlikeli Maddelerin Yükletilmesi, Boşaltılması, Depolanması
Madde 23 - Tehlikeli maddeler sınıflarına göre aşağıdaki şekilde yükletilir, boşaltılır ve depolanırlar:
a) Sınıf (1) Patlaycılar
Patlayıcı ve içinde 500 gr dan fazla patlayıcı karışımı içeren maddeleri taşıyan gemiler iskele ve rıhtımlara yanaşamazlar. Ancak Limanda belirlenmiş sahalarda gemiden gemiye veya deniz araçları ile limbo yapılırlar. Gemi veya deniz araçları ile limbo edilen patlayıcı ve içinde patlayıcı karışımı içeren maddeler şehir dışında bu gibi yüklere tahsis edilmiş rıhtım veya iskelelerden yükletilip-boşaltılırlar. Tahsis edilmiş iskele ve rıhtımlardan yüklenip boşaltılan patlayıcı ve patlayıcı karışımının miktarı beş tonu geçemez, aynı anda ve üst üste yükleme boşaltma yapılamaz, iskele ve rıhtımlarda bekletilemez ve depolanamaz.
Bu maddeler, özel tekne ve kaplar içinde olmak koşuluyla, Limanın güneyinde Avrupa ve Anadolu yakalarında Liman Başkanlığı, Liman İşletmeleri İl Trafik Komisyonu ve İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığınca birlikte saptanarak güvenlik önlemleri alınmış depolara taşınabilir, yükleme ve boşaltma yapılabilir.
b) Sınıf (2) Gazlar
Gazlar, geçici olarak, ayrılmış liman sahalarında özel tanklarda veya özel taşıma kapları içerisinde depolanabilirler.
Soğutulmak suretiyle sıvılaştırılmış gazların tanklardan tanklara veya kamdan kaba nakli Liman Başkanlığının özel izni ile yapılır.
Gemi ambar veya tanklarında aynı sınıf gazlar taşınacaktır. Gazların yükletilip-boşaltılması sabit boru ve eksiz hortumlarla yapılacak, rıhtım sahasında vinç, kreyn ve diğer kıvılcım ve sürtünme yaratıcı araçlar bulundurulmayacaktır. Tren vagonlarına veya tankerlere bu cins mallar özel önlem alınarak yükletilip-boşaltılacaktır.
Gazlar için ayrılmış liman terminallerindeki aynı rıhtım üzerinde birden fazla gemiden yükleme-boşaltma yapılmayacaktır.
Rıhtım, iskele ve liman depo sahaları, etkin bir yangını tesbit, önleme ve söndürme araçları ile donatılacaktır.
c) Sınıf (3) Yanıcı Sıvılar
60° C da veya daha aşağı derecede yanıcı buhar nesreden sıvılar, sıvı karışımları veya içinde çözülmüş veya süspansiyon halinde katı yanıcı maddeler bulunan sıvılar, özel liman alanlarında geçici ve ambalajlı olarak depolanabilirler, kara ve deniz araçlarına, gemilere yükletilip-boşaltılabilirler.
Bu malların yükletilip-boşaltılmasında ve istif sahasında kuru yangın söndürücüler ve benzerleri kullanılacaktır.
d) Sınıf (4) Yanıcı Katılar ve Maddeler
Yanıcı, kendi kendine yanabilen, su ile temas halinde yanıcı gaz neşreden maddeler, ayrılmış liman sahalarında geçici olarak depolanabilirler, gemilere ve kara araçlarına yükletilip, boşaltılabilirler, liman sahası içinde nakledilebilirler.
Selüloid maddesi içeren ve yapısı itibarı ile içinde 500 gr.dan fazla ani parlama yapabilecek madde içeren katı yanıcılar liman sahası içinde depolanamazlar. Yanıcı katı maddelerin liman sahasında ambarlanmasında istif ve saha bakımından yanmayı önleyici tedbirler alınır. Ambalajları hasarlanmış yanıcı maddeler Liman sahasından uzaklaştırılır.
Balık unu ve küspe gibi maddeler bu şartlara tabi tutulmaz.
e) Sınıf (5) Oksitleyici Maddeler
Diğer maddelerle tehlikeli reaksiyonlara girebilen, kendi başlarına yanıcı olmadıkları halde oksijen neşrederek diğer maddelerin yanmasına sebep ve yardımcı olan bu maddeler, Liman sahasında özel önlemler alınarak açık ve kapalı sahalarda geçici olarak depolanabilirler, doğrudan gemiye ve araçlara yükletilip-boşaltılabilirler.
Ancak organik peroksitler için Limanda depolama, yükletilip boşaltma miktarı 30 tonu geçemez. Daha fazla yapılacak yükleme ve boşaltmalar Liman dışında limbo işlemi ile yapılır.
f) Sınıf (6) Zehirleyici ve Bulaşıcı Maddeler
Yutulduğunda, teneffüs edildiğinde veya temas halinde ölüme, ciddi rahatsızlığa veya bulaşıcı hastalığa neden olan mikro organizmaları içeren bu maddeler, özel önlemler alınarak ve sızdırmaz ambalajlar içinde Liman sahasında depolanabilirler ve gemilere yükletilip-boşaltılabilirler. Bu maddelerden
parlama derecesi 60°C nin altında bulunanlara yanıcı sıvılar gibi işlem yapılır.
g) Sınıf (7) Radyoaktif Maddeler
Birim kütle aktiviteleri 70 Bq/Kg dan daha büyük olan radyoaktif maddeleri ya da bu radyoaktif maddeleri ihtiva eden bileşim veya karışımları taşıyan gemiler, radyoaktif maddelerin çevreye zarar vermeyecek şekilde ambalajlandığını Limana girmeden önce belgelemek şartıyla yükleme boşaltma yapabilirler. Radyoaktif maddeler Liman içerisinde depolanamaz, en kısa zamanda Limandan uzaklaş- tırılır.
h) Sınıf (8) Aşındırıcı (Korozif) Maddeler
Katı veya sıvı halde olduklarında özelliği itibarı ile deriyi tahrip eden bu maddeler özel ambalaj içinde olmak şartıyla, açık sahada, özel depolarda veya normal ambarlarda depolanabilirler., doğrudan gemiye yükletilip boşaltılabilirler. Ambalajları hasarlı maddeler Liman sahasından uzaklaştırılırlar.
Bu maddelerin tren vagonlarına, kara ve deniz tankerlerine yükletilip boşaltılması özel izne tabidir.
i) Sınıf (9) Muhtelif Tehlikeli Maddeler
Tecrübe ile tehlikeli olduğu görülen veya sonradan anlaşılan, yukarıda sayılan tehlikeli maddeler sınıfları içinde bulunmayan veya nisbeten az tehlikeli olan maddeler, cinslerine göre alınacak tedbirler ile Liman sahasında depolanabilir ve gemilere yükletilip boşaltılabilirler.

Liman İşletmelerince Alınacak Tedbirler
Madde 24 - Liman sınırları içerisinde bulunan liman işletmeleri, tehlikeli maddeler için ayrılmış rıhtım, iskele, depo ve antrepoları belirlemiş olacaklardır. Ayrıca, liman işletmeleri bu maddelerin gemiler ile depolanma sahaları arasında, taşıyıcılarda bekletilme süresine, liman alanına alınabilecek tehlikeli maddelerin azami miktarına karar verecek, gerekli yangın, çevre ve işletme güvenlik tedbirlerini almış olacaktır.
Liman işletmeleri bu hususları, önceden hazırlayacakları ve Liman Başkanlığınca onaylanmış bir talimatla ilgililere duyuracaktır.
Liman işletmeleri tehlikeli maddelerin Liman sahasında depolanmasını temin edemiyorsa, yükün alıcısı, bu maddenin en kısa zamanda Liman dışına naklini sağlayacaktır.
Tehlikeli madde taşıyan gemiler için ayrı bir demir yeri belirlenmiş olacak, demi yeri diğer gemilerden neta edilmiş olacaktır.
Parlama ve patlama noktası 60° C nın altında bulunan tehlikeli maddeler, kendilerine ayrılmış liman sahalarında, gündüz süresinde yüklenip-boşaltılabilirler.
Konteynerler, içerisinde limanlarda yükletilip-boşaltılan tehlikeli maddeler için liman işletmeleri tarafından ayrılmış konteyner istif sahası temin edilecektir. Bu istif sahasına tehlikeli madde dışında diğer konteynerler istiflenmeyecek, istif sahasında gerekli emniyet tedbirleri (yangın, çevre emniyeti vb) alınmış olacaktır.
Yanıcı maddeler kıvılcım yaratıcı kaynaklardan uzak tutulacak ve Limanda belirlenecek tehlikeli alan içinde kıvılcım yaratıcı araç, alet çalıştırılmayacaktır.
Tehlikeli maddeler yeterli şekilde ambalajlanmış olacak ve ambalaj üzerinde tehlikeli maddeyi tanımlayan bilgiler ile risk ve güvenlik tedbirlerine ilişkin bilgiler bulunacaktır.
Tehlikeli madde ile ilgili olan liman işletme ve gemiadamları elleçleme ve depolama esnasında koruyucu elbise giyeceklerdir.
Tehlikeli madde sahasında yangınla mücadele edecek kişiler itfaiyeci teçhizatı ile donatılacak ve bu teçhizat her an kullanıma hazır halde bulundurulacaktır.

Tehlikeli Maddelerin Anadolu ve Avrupa Yakaları Arasında Nakli
Madde 25 - Tehlikeli maddeler, Limanda, Anadolu ve Avrupa yakaları arasında, özel kaplar ve ambalajlar içinde, vagonlara, kamyonlara yüklenmiş olarak, taşıyan ve taşıtan tarafından gerekli güvenlik önlemleri alınarak, bu işe ayrılmış yolcusuz araba vapuru veya tren vapuru ile taşınabilirler.
Bu taşıma 00.30 ile 06.00 saatleri arasında yapılabilir.

ALTINCI BÖLÜM

Limanda Disiplin

Yanaşma ve Bağlamalarda Uyulacak Esaslar
Madde 26 - Gemilerin ve muhtelif deniz araçlarının Liman içindeki iskele, rıhtım, tesis ve işyerlerine yanaşmaları, şamandıralara bağlamaları ya da buralardan ayrılmaları Liman Başkanlığının iznine bağlıdır. Kendilerine ayrılan iskele ve rıhtımlara yanaşan şehir hatları gemileri, araba ve tren vapuru ile deniz otobüsleri bu hüküm dışındadır.
500 GRT dan küçük, Liman içinde çalışacak Türk Bayraklı yük gemilerinin Liman Başkanlığından önceden izin almak ve deniz trafiğine engel olmamak koşuluyla, Haliç'de bulunan tersanelere ve Limanda bulunan iş yerlerindeki rıhtım ve iskelelere yanaşıp yükleme-boşaltma yapmaları serbesttir.
İskele ve rıhtımlarda işlerini bitiren gemiler, bulundukları yeri derhal terkederek demir yerlerine gideceklerdir.
Yirmi dört saat içinde yeniden sefer almayacak yolcu gemileri, yolcularını çıkardıktan sonra demir yerlerine gidecekler ya da yolcu alacaklarsa, kendilerine ayrılan rıhtım ya da şamandıralara bağlayacaklardır. Rıhtımlarda yirmi dört saatten fazla kalacak programlı yolcu gemileri için Liman Başkanlığından önceden izin alınması zorunludur.
Haliç'e girecek gemiler, iş yerlerine yanaşmak ve işlerinin bitiminden sonra hemen Haliç'i terkederek demir yerlerine çıkmak zorundadırlar.
Onarım ve bakımlarını Haliç'deki fabrika ve havuzlarda yaptıracak gemiler, ilgili kuruluşlara ait yanaşma yerlerine, deniz trafiğine engel olmayacak biçimde bağlarlar.
Gemiler Haliç'de demirde yatamazlar, havuzlanmak amacıyla Haliç'e giren ya da havuzlandıktan sonra çıkış için köprülerin açılmasını bekleyen gemiler bu hükmün dışındadırlar.

Kıyılara Bağlanacak Yüzer Araçlara İlişkin Sınırlama
Madde 27 - Liman içerisinde kamuya ait kıyılara gazino, lokanta, kulüp, dernek, satış yeri, eğlence yeri olarak ya da benzeri amaçlarda kullanılmak üzere gemi, duba, şat, sal gibi yüzer araçlar, 'Yüzer Otel, Yüzer Lokanta Benzeri Tesislerin İşletmesi Hakkında 12.10.1984 tarih ve 84/8737 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı' hükümleri uyarınca izin almak suretiyle bağlanabilir.

Yapılması Yasak Olan İşler
Madde 28 - Limanda, aşağıda sayılan işlerin yapılması yasaktır:
a) Rıhtım ve iskelelere yanaşan ve kalkan, gemiler manevra sırasında yanaşma yerine 10 metre uzaklık içinde baş iterlerini ve pervanalerini, ileri ya da geri çalıştırmamak için gayret gösterecektir. Yanaşmış durumda iken baş iter ve pervane çalıştırmak yasaktır.
b) Trafik Ayrım Düzeni içinde ve Haliç'de yelkenle, kürekle seyretmek, yüzmek ve avlanmak yasaktır. Ancak, sportif amaçlı yelken, kürek ve yüzme yarışları Liman Başkanının iznine tabidir.
c) Yatlar, kotralar ve amatör denizci tekneleri, Trafik Ayrım Şeritlerine ve Haliç'e spor ve gezinti amacıyla giremezler, bu bölgelerden geçişlerinde 10 knotun üstünde hız yapamazlar, Limanın diğer kesimlerinde ve sandalların civarında tehlike yaratacak durumda hızda seyredemezler.
d) Limanda alma tesisleri dışında denize moloz, safra, çöp, sintine balastı, evsel ve endüstriyel nitelikte atıklar ile ekolojik dengeyi ve çevre sağlığını bozacak maddeler, atık yağ ve benzeri kirletici maddeler basılamaz.
Limanda bulunan gemiler hava kirliliği yaratmayacaklar ve bunun için gerekli önlemleri alacaklardır.
e) Limandaki gemilerde, telsiz telefon gibi (MF ve HF) kısa mesafede konuşmak amacıyla yapılmış cihazlar dışında telsiz kullanılamaz.
f) Gemiler, Liman içinde (tersane ve onarım yerleri hariç) sessizliği bozucu işler yapamazlar, zorunluluk olmadıkça düdük çalamazlar.
Liman içinde seyreden motorlu araçların, susturucu ile donatılmış bulunmaları zorunludur.
g) Demirli, rıhtıma aborda olmuş ya da şamandıraya bağlanmış gemilerin bordalarına yanyana ikiden çok araç yanaşamaz.
Gemiler Liman içinde seyir ve hareketlerine engel olacak onarım ya da bakım işleri yapamazlar.

Liman Başkanlığının İznine Bağlı İşler
Madde 29 - Liman içinde Liman Başkanlığından izin alınmadıkça düzenli ya da düzensiz yük ve yolcu taşımacılığı yapılamaz.
Limanda limbo yapılması Liman Başkanlığının iznine bağlıdır. Şamandıra atılması, kablo döşenmesi ve kaldırılması, dalış yapılması ve benzeri işler Liman Başkanlığının izniyle yapılır. Balıkadamlar Trafik Ayrım Şeritlerinde, demir yerlerinde ve Haliç'de dalış yapamazlar.

Demir Yerinin Bildirilmesi ve Demirleme Düzeni
Madde 30 - Kaptan, donatan ya da acentalar, gemilerini demirledikleri yeri ve saati en kısa zamanda Trafik Kontrol İstasyonuna ve Liman Başkanlığına bildirirler.
Gemiler, demir yerlerine, o alandaki rıhtım ve iskelelere yanaşıp kalkacak gemilerin manevralarına engel olmayacak biçimde demirlerler.
Gemiler, şamandıraların yakınlarına ve şamandıra çizgileri arasına demirleyemezler. Zorunlu hallerde demirlediği takdirde, şamandıra ve zincirlerinde bir hasar meydana gelirse, gemi kaptanı, durumu Liman Başkanlığına bir raporla bildirmek zorundadır.

Usulsüz Demirleme Durumu
Madde 31 - Gerekli izni almaksızın rıhtım ve iskelelere yanaşan, şamandıralara bağlayan, demir yerlerine demirleyen gemiler, Liman Başkanlığınca sağlanacak kılavuz kaptan ve romörkörlerle kaldırtılır ve bu iş için yapılan giderler ilgili geminin donatanı, işleteni ya da acentasından alınır.
Liman Başkanlığının izni ile yukarıda belirtilen yerlerde bulunan gemiler, Liman Başkanlığınca gerek görüldüğü zaman verilen emir gereğince yerlerini değiştirecek ve terkedeceklerdir. Bu emri yerine getirmeyen gemiler için de yukarıdaki fıkra hükümleri uygulanır.

Hareket Zorunluluğu
Madde 32 - Limanda demirleyen gemiler, gerektiğinde Liman Başkanlığınca yapılacak bildirimi aldıktan sonra en geç dört saat içinde hareket edebilecek durumda bulunurlar.

Limanda Gemilere Yakıt İkmali
Madde 33 - Limanda bulunan gemilere yakıt ikmali sadece İdarece uygun görülen iskele, rıhtım ve demiryerlerinde yapılabilir.
Yakıt ikmali esnasında gemilerde, iskele ve rıhtımlarda yangına müdahale personeli hazır bulundurulacaktır.

Acente İle Buluşma Yerleri
Madde 34 - Gemiler, acente ile on beş dakikayı aşmayan temaslarını Kuzey'de Hamsi Limanı ile Fil Burnu fenerlerini birleştiren çizginin kuzeyinde trafik ayrım düzenine uyarak ve seyir şartlarını bozmadan yapabilirler. Bir saati aşmayan temaslarını ise Güney'de Kumkapı Barınak Feneri'nden geçen boylamın batısında ve kendi trafik ayrım şeritlerinin en sancak tarafında yapacaklardır. Bir saati geçen acente temasları demir yerlerinde yapılacaktır.

Hizmet Araçlarının Civarında Seyreden Gemiler
Madde 35 - Şamandıra atan, kablo döşeyen, toplayan, dalgıçlık ve benzeri işlerle uğraşan araçların ve çalışmakta olan yüzer vinçlerin dolayından geçen gemiler, bu araçların işlerine engel olmayacak biçimde ve zarar vermeyecek hızda seyretmek zorundadırlar.

Şamandıra Civarından Geçiş
Madde 36 - Şamandıraya bağlamak üzere gelen ya da şamandıradan ayrılan gemiler ile Liman hizmetlerinde kullanılan deniz araçları dışındaki gemiler, şamandıralar ve şamandıra hatları arasında geçiş yapamazlar.

Hastalık Yaralanma ve Ölüm Olaylarının Bildirimi
Madde 37 - Liman sınırları içinde demirli veya seyir halinde bulunan gemilerin kaptanları, gemilerinde baş gösterecek her türlü hastalığı, derhal sahil sağlık kuruluşuna, ölüm ve yaralanma gibi olayları da ayrıca Liman Başkanlığı ve emniyet makamlarına bildirmek zorundadırlar.

Gümrüklü Yolcu ve Gemiadamları
Madde 38 - Yabancı limanlara gidecek ya da yabancı limanlardan gelecek gemiler (rıhtımlarda veya demir yerinde bulunsun) içindeki yolcu ve gemiadamları, gümrük kapılarından giriş ve çıkış yapmak zorundadırlar.

Gümrük Denetimine Tabi Gemiler İle Gümrük Hizmet Noktaları Arasında Taşıma
Madde 39 - Gümrük hizmet noktaları ile gümrük denetimine tabi gemiler arasında hizmet verecek deniz araçları, Liman Başkanlığı ile Gümrük İdaresi tarafından belirlenen yerlerden gemilere hareket ederler.
Gümrük denetimine tabi gemilerden gümrük hizmet noktalarına ya da buralardan gemilere, yolcu, yolcu eşyası, gemiadamları ve gemiyle ilgileri olanlar, Liman Başkanlığınca izin verilmiş araçlar ile taşınabilirler.
Liman, Sahil Sağlık, Emniyet ve Gümrük Kuruluşu görevlileri gümrük denetimine tabi gemilere, dairelerine ait araçlarla gidip gelebilecekleri gibi, bu araçlardan biri ile de topluca gidip gelebilirler.

Yolcularla Görüşme
Madde 40 - Uğurlayanlar, gümrük ve emniyet denetiminden sonra, karşılayanlar ise, bu denetimden önce yolcularla temasa geçemezler.

Denizde Kaza Geçiren Gemiler
Madde 41 - Limana gelen gemilerin kaptanları, donatanları ve acenteleri, seyir sırasında ve Limanda meydana gelen deniz kazalarını, önemli makine arızalarını, genel seyir güvenliği bakımından saptadıkları sakıncalı hususları ve gemide işlenen suçları, gereken işlem için ilgili makamlara da duyurulmak üzere, Liman Başkanlığına mümkün olduğu takdirde önce telsizle, Limana varıştan itibaren en geç altı saat içerisinde bir ön raporla ve yirmi dört saat içinde de düşüncelerini kapsayan açıklamalı bir raporla bildirmekle, suç kanıtlarını ve suçların muhafaza önlemlerini almakla yükümlüdürler. Kılavuz kaptan, gemi kaptanı ve gemiadamları, bu hususlarda yapılması gereken soruşturmaya esas olmak üzere, liman makamlarınca yapılacak çağrıya uymak ve sorulacak soruları cevaplandırmak zorundadırlar.
Deniz kazasına uğrayan ya da neden olan bir geminin kaptanı; Limana gelişinden itibaren geminin sefer belgelerini en geç 4 saat içinde Liman Başkanlığına teslim edecektir.

Geçiş Sırasında Kaza, Arıza
Madde 42 - Boğazdan geçerken kaza, arıza, zorunlu demirleme gibi bir nedenle doğrudan geçişleri kesintiye uğrayan gemiler, en yakın trafik kontrol istasyonuna hemen bilgi vererek tavsiye ve talimat isteyeceklerdir. Liman Başkanlığınca kendilerinin ve çevrenin güvenliğini sağlayacak önlemler tamamlandıktan sonra kurtarma ve yardım talep etmiş olsa dahi kılavuz kaptan alacaklar ve geçişin tamamlanması için öngörülenleri yerine getireceklerdir.

Kılavuz Kaptanların Yükümlülüğü
Madde 43 - Kılavuz kaptanlar, kılavuzlamakta oldukları gemilerin seyir teçhizatında gördükleri eksiklik ve aksaklıkları, deniz kazalarını ve yolları üzerinde seyir güvenliği bakımından saptadıkları diğer sakıncalı hususları, derhal Trafik Kontrol Merkezine bildirirler ve Liman Başkanlığına yazılı bir rapor verirler.
Liman içinde yanlış seyreden ya da kurallara uymayan gemileri gören kılavuz kaptanlar ve trafik kontrol istasyonları görevlileri, bu gibi gemileri Liman Başkanlığına bildirecek ve daha sonra da 24 saat içinde yazılı bir rapor vereceklerdir. Liman Başkanlığı duruma derhal elkoyarak bu gemiler ve kaptan- ları hakkında yasal işlemlerin yapılmasını sağlayacaktır.

Bildirim Yükümlülüğü
Madde 44 - Kabotaj hattında çalışan 150 GRT ve daha küçük Türk gemileri dışında, Limana gelecek ya da Limandan hareket edecek gemilerle transit gemilerin donatan, işletici, kaptan ya da acenteleri, gemilerin gelişlerinden 24 saat önce bildirimlerini Liman, Sahil Sağlık, Emniyet, Gümrük kuruluşlarına ve Liman İşletmeleri Müdürlüğü ile Kıyı Emniyet İşletmesi Müdürlüğüne verirler. Gemilerin geliş gün ve saatlerindeki değişiklikler, derhal Liman Başkanlığına bildirilir.
Limana gelen gemilerin yanaşma yeri Limana varış sırasına göre Liman Başkanlığınca saptanır.
Limana gelmekte olan gemiler, Trafik Kontrol Merkezi aracılığıyla Liman Başkanlığına gelişlerini bildirirler ve alacakları talimata göre hareket ederler.

Tankerlerin Onarıma Alınma Koşulu
Madde 45 - Tankerler yetkili kuruluşlarca verilmiş gaz temizliği (gazfri) yapıldığını ve çıkan atık maddelerin belirli bir alma tesisine boşaltıldığını belirten belgeleri Liman Başkanlığına vermedikçe onarıma alınmazlar.
Gazfri işlemi Liman Başkanlığının belirleyeceği bölgede veya bölgelerde, Liman Başkanlığının izni alınmak sureti ile yapılır.

Fare Yok Edilmesi
Madde 46 - Gemilerde fare yok edilmesi, Liman Başkanlığı ile Sahil Sağlık kuruluşunun birlikte belirtecekleri yerlerde yapılır.

Yanaşma Alanlarının Güvenliği
Madde 47 - Yolcu ve yük gemileri rıhtım ve iskelelere yanaşırken görevli olmayanlar, seyirci ve karşılayıcılar yanaşma alanlarını işgal edemezler, yanaşan gemilerin yolcuları tamamen çıkmadan gemilere giremezler.
İlgililer, bu hususta gerekli güvenlik önlemlerini almakla yükümlüdürler.

Eksik Belgeli Gemiler
Madde 48 - Yasa, tüzük ve Türkiye'nin taraf olduğu Uluslararası Sözleşmeler hükümlerinin gerektirdiği belgeleri bulunmayan ya da durumları ile donatımları belgelerine uymayan gemilerin Limandan hareketine izin verilmez.

Vardiya Zorunluluğu
Madde 49 - Limanda ve demir yerinde bulunan gemilerde, güverte ve makine personelinden en az birer vardiyanın bulunması zorunludur.
Bu zorunluluğun yerine getirilmesinden gemilerin kaptan ve donatanları sorumludur.

Bayrak Çekme Zorunluluğu
Madde 50 - Limanda bulunan yabancı gemilerle 5 GRT ve daha büyük Türk ticaret gemileri, saat 08.00'den güneşin batışına kadar ulusal bayraklarını çekmek zorundadırlar.

YEDİNCİ BÖLÜM

Denetimler

Denetim
Madde 51 - Hudut ve Sahiller Sağlık, Emniyet, Gümrük ve Liman kuruluşlarınca Limanda bulunan gemilerde, gereğinde ve günün her saatinde denetim yapılabilir.
Denetleme sırasında durumları mevzuat hükümlerine uygun olmadığı, belgeleri bulunmadığı anlaşılan gemiler seferden alıkonur. Kaptan ve donatanları hakkında yasal işlem yapılır.
Türk ve yabancı harp ve yardımcı harp gemilerine bu madde hükmü uygulanmaz.

Tarımsal Karantina ve Hayvan Sağlığı
Madde 52 - Tarımsal karantina ve hayvan sağlığı bakımından yapılacak denetimler özel mevzuata tabidir.

Emniyet ve gümrük denetimleri
Madde 53 - Boğazda Trafik Ayrım Şeritleri içerisinde emniyet ve gümrük denetimleri yapılmaz. Gerekli görülen durumlarda emniyet ve gümrük denetimleri, kılavuz kaptan alma yerlerinde gemiye çıkacak görevliler tarafından geminin gideceği limana kadar yolda, limanda veya kendilerine ayrılmış demir yerlerinde yapılır.

Sağlık Denetimleri
Madde 54 - Boğazda sağlık denetimleri, kılavuz kaptan alma yerinden hemen önce ve seyir güvenliğini etkilemeyecek yerlerde yapılır.
Zorunlu nedenlerle buralarda yapılamayan sağlık denetimleri Hudut ve Sahiller Sağlık Kuruluşları ile Liman Başkanının belirleyecekleri yerlerde yapılır.

Tüzük Hükümlerine Aykırı Davranış
Madde 55 - Tüzük hükümlerine aykırı davrandığı saptanan geminin donatanı, kaptan ve gemide görevli gemiadamları hakkında ilgili mevzuat uyarınca işlem yapılır.

SEKİZİNCİ BÖLÜM

Çeşitli Hükümler

Yürürlükten Kaldırılan Hükümler
Madde 56 - 09.04.1982 tarih ve 8/4538 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan İstanbul Liman Tüzüğü yürürlükten kaldırılmıştır.

Yürürlük
Madde 57 - 618 sayılı Limanlar Kanununun 2'nci maddesine dayanılarak hazırlanan ve Danıştayca incelenen bu Tüzük Resmi Gazete'de yayımlandığı tarihte yürürlüğe girer.

Yürütme
Madde 58 - Bu Tüzük hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.